Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych

W skrócie

Forma opodatkowania działalności, w której podatek płacisz od przychodu, bez odliczania kosztów. Stawka zależy od rodzaju działalności i wynosi od 2% do 17%.

Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych to jedna z form opodatkowania działalności gospodarczej prowadzonej przez osoby fizyczne. Reguluje go ustawa z 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne. Podatek liczysz tu od przychodu, a nie od dochodu. Koszty firmy nie mają więc wpływu na wysokość podatku, a w zamian ustawa przewiduje dla wielu branż stosunkowo niskie stawki.

Stawki i to, od czego zależą

Stawka zależy od tego, czym się zajmujesz, a przy usługach od ich klasyfikacji według PKWiU. Przykładowo handel i gastronomia (bez sprzedaży napojów z alkoholem powyżej 1,5%) płacą 3%, produkcja i roboty budowlane 5,5%, większość pozostałych usług 8,5%, wybrane usługi IT, takie jak tworzenie oprogramowania, 12%, a usługi z zakresu ochrony zdrowia, architektury i inżynierii 14%. Najwyższa stawka, 17%, obejmuje między innymi wolne zawody. Jeśli prowadzisz kilka rodzajów działalności, każdy przychód opodatkowujesz właściwą dla niego stawką, ale tylko wtedy, gdy ewidencja pozwala te przychody rozdzielić.

Przykład: programista na ryczałcie 12% wystawia w miesiącu fakturę na 15 000 zł netto. Od samego przychodu wychodzi 1 800 zł ryczałtu. Faktyczna kwota będzie trochę niższa, bo od przychodu odejmujesz zapłacone składki społeczne oraz połowę zapłaconej składki zdrowotnej. Kupił w tym miesiącu monitor i opłacił kurs? Na podatek to nie wpływa.

Kto może wybrać ryczałt

Z ryczałtu korzystają przedsiębiorcy, których przychody za poprzedni rok nie przekroczyły równowartości 2 mln euro. Ustawa wymienia też wyłączenia. Najczęściej spotykane w praktyce dotyczy pracy dla obecnego lub byłego pracodawcy: jeśli świadczysz na jego rzecz usługi odpowiadające temu, co robiłeś na etacie w tym samym lub poprzednim roku, ryczałtu nie wybierzesz.

Wybór zgłaszasz oświadczeniem do naczelnika urzędu skarbowego, zwykle przez wniosek w CEIDG. Termin to 20. dzień miesiąca następującego po miesiącu, w którym osiągnąłeś pierwszy przychód w roku, a jeśli był to grudzień, do końca roku. Przy przejściu z innej formy opodatkowania jest to więc zwykle 20 lutego.

Ewidencja i rozliczenie

Zamiast KPiR prowadzisz ewidencję przychodów. Od 2026 r. przedsiębiorcy wysyłający miesięczny plik JPK_V7M muszą ją prowadzić w programie komputerowym, a od 2027 r. obowiązek obejmie pozostałych. Podatek wpłacasz do 20. dnia następnego miesiąca, a przy mniejszych przychodach możesz rozliczać się kwartalnie. Roczne zeznanie PIT-28 składasz do 30 kwietnia.

Na co uważać

Ryczałt opłaca się przy niskich kosztach i wysokiej marży. Gdy firma dużo kupuje (towar, sprzęt, podwykonawców), podatek liniowy albo skala mogą wyjść taniej. Na ryczałcie nie rozliczysz się wspólnie z małżonkiem i nie masz kwoty wolnej od podatku. Inaczej liczy się też składka zdrowotna: jej wysokość zależy od progu rocznego przychodu, a nie od dochodu. Przed zmianą formy opodatkowania dobrze jest policzyć wszystkie warianty na własnych liczbach.

Ewidencję przychodów, wybór stawki i rozliczenia ryczałtu poprowadzimy w ramach usługi księgowości dla JDG na ryczałcie i KPiR.

Aktualizacja:

Wszystkie pojęcia

Wolisz, żeby ktoś się tym zajął za Ciebie?

Pomagamy w tym w ramach usługi „Księgowość KPiR”, w całości online. Opisz nam swoją firmę, a dobierzemy zakres obsługi i przygotujemy wycenę.

Uzyskaj wycenę