Środki trwałe

W skrócie

Środki trwałe to rzeczy, które firma posiada i wykorzystuje w działalności dłużej niż rok, np. maszyny, auta, budynki czy komputery.

Środek trwały to rzecz, którą kupujesz albo wytwarzasz po to, żeby z niej korzystać w firmie przez dłuższy czas, a nie po to, żeby ją sprzedać. Samochód dostawczy, tokarka, serwer, regał magazynowy czy lokal biurowy to typowe przykłady. Kartony do pakowania paczek albo telefon kupiony na odsprzedaż w sklepie już do tej grupy nie należą.

Kiedy rzecz staje się środkiem trwałym

Dla celów podatkowych definicję znajdziesz w art. 22a ustawy o PIT (u podatników CIT odpowiednikiem jest art. 16a ustawy o CIT). Żeby składnik majątku był środkiem trwałym, musi jednocześnie spełniać kilka warunków:

  • jest Twoją własnością albo współwłasnością, kupioną lub wytworzoną we własnym zakresie,
  • w dniu przyjęcia do używania jest kompletny i zdatny do użytku,
  • przewidujesz, że będziesz go używać dłużej niż rok,
  • służy działalności gospodarczej albo został oddany do używania na podstawie najmu, dzierżawy lub leasingu.

Ustawa wymienia trzy grupy: budynki, budowle i lokale będące odrębną własnością, maszyny, urządzenia i środki transportu oraz „inne przedmioty”. Za środki trwałe uznaje się też niektóre składniki, które nie są Twoją własnością. Przykład to inwestycja w obcym środku trwałym, czyli np. przebudowa wynajętego lokalu pod gabinet, albo budynek postawiony na cudzym gruncie.

Ustawa o rachunkowości (art. 3 ust. 1 pkt 15) ujmuje to podobnie: środki trwałe to rzeczowe aktywa trwałe i zrównane z nimi, o przewidywanym okresie ekonomicznej użyteczności dłuższym niż rok, kompletne, zdatne do użytku i przeznaczone na potrzeby jednostki.

Przykład z życia firmy

Prowadzisz warsztat samochodowy. W marcu kupujesz podnośnik za 18 000 zł netto i od razu go montujesz. Będzie służył latami, jest kompletny i działa, więc to środek trwały, który rozliczysz w kosztach przez amortyzację. W tym samym miesiącu kupujesz zestaw kluczy za 900 zł. Formalnie on też może spełniać definicję, ale przy wartości początkowej do 10 000 zł ustawa pozwala nie amortyzować składnika i wrzucić wydatek w koszty w miesiącu oddania do używania (art. 22d ust. 1 ustawy o PIT).

Na co uważać

Nie każdy środek trwały się amortyzuje. Grunty i prawo wieczystego użytkowania gruntów, dzieła sztuki oraz budynki i lokale mieszkalne figurują w katalogu wyłączeń z art. 22c ustawy o PIT. Mieszkanie kupione na wynajem nie da Ci więc odpisów amortyzacyjnych, choć wcześniej było to możliwe.

Częsty błąd to wpisanie do ewidencji rzeczy niekompletnej, np. linii produkcyjnej, której ostatni moduł dopiero jedzie od dostawcy. Środkiem trwałym staje się ona dopiero wtedy, gdy da się na niej pracować. Druga pułapka to mylenie środka trwałego z towarem: ten sam laptop jest środkiem trwałym w biurze rachunkowym, a towarem w sklepie komputerowym.

Środki trwałe wpisujesz do ewidencji środków trwałych, także nieamortyzowany grunt, np. działkę pod halą. Przy KPiR wyjątkiem są budynki i lokale mieszkalne wraz z gruntem, których w ogóle nie obejmuje się ewidencją (art. 22n ust. 3 ustawy o PIT). Pominąć możesz składniki o wartości do 10 000 zł, których koszt rozliczyłeś od razu. Jeśli nie wiesz, jak zakwalifikować zakup, w ramach księgowości w Decimie sprawdzimy to przed zaksięgowaniem faktury.

Aktualizacja:

Wszystkie pojęcia

Wolisz, żeby ktoś się tym zajął za Ciebie?

Pomagamy w tym w ramach usługi „Księgowość”, w całości online. Opisz nam swoją firmę, a dobierzemy zakres obsługi i przygotujemy wycenę.

Uzyskaj wycenę